Απόφαση 42.200 ευρώ εναντίον μετόχου και διευθύντριας προσωπικά μειώθηκε στις 18.300, γιατί τα παλαιότερα ποσά τα όφειλε η εταιρεία, χωριστό νομικό πρόσωπο.
Γυναίκα εργοδοτήθηκε από το 2007 ως υπεύθυνη διοίκησης του γραφείου κυπριακής εταιρείας στην Κύπρο. Ο μοναδικός μέτοχος της εταιρείας και η διευθύντριά της ήταν αλλοδαποί που έρχονταν και έφευγαν. Τον Δεκέμβριο του 2010 η εταιρεία τερμάτισε τις υπηρεσίες της. Εκείνη συνέχισε ωστόσο να εργάζεται τους πρώτους οκτώ μήνες του 2011, με τους ίδιους όρους, για τα ίδια δύο πρόσωπα.
Στη συνέχεια καταχώρισε αγωγή για 42.200 ευρώ: το υπόλοιπο συμφωνηθέντων φιλοδωρημάτων για τα έτη 2009 και 2010, και τη συμφωνηθείσα αμοιβή για τις υπηρεσίες της κατά το 2011. Ενήγαγε την εταιρεία και τα δύο φυσικά πρόσωπα. Λίγο πριν την ακρόαση, ο συνήγορος δήλωσε ότι η εταιρεία είχε στο μεταξύ διαγραφεί από το μητρώο του Εφόρου Εταιρειών, οπότε η αγωγή εναντίον της απορρίφθηκε εκ συμφώνου και η δίκη προχώρησε μόνο εναντίον των δύο προσώπων.
Το Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας εξέδωσε απόφαση εναντίον τους για ολόκληρο το ποσό των 42.200 ευρώ. Στις 9 Σεπτεμβρίου 2026 το Εφετείο τη μείωσε στις 18.300 ευρώ.
Ποιους αφορά
Κάθε ιδιοκτήτη και διευθυντή κυπριακής εταιρείας που άφησε ποτέ μια εταιρεία να σιωπήσει, και όποιον συνεχίζει να προμηθεύει μια επιχείρηση αφότου η οντότητα με την οποία συμβλήθηκε σταματήσει να λειτουργεί:
- Μετόχους και διευθυντές εταιρειών που διαγράφονται αντί να εκκαθαριστούν.
- Επιχειρηματίες που λειτουργούν πολλά οχήματα και μετακινούν δραστηριότητα μεταξύ τους.
- Συμβούλους, υπεύθυνους γραφείου και παρόχους υπηρεσιών που συνεχίζουν να εργάζονται όταν κλείνει η εταιρεία που τους ανέθεσε το έργο.
- Όσους ετοιμάζονται να ζητήσουν διαγραφή από τον Έφορο ενώ εκκρεμούν αξιώσεις.
Η γραμμή που χάραξε το Εφετείο
Τα 18.300 ευρώ επιβίωσαν λόγω όσων έκαναν τα ίδια τα φυσικά πρόσωπα το 2011. Η ενάγουσα δικογράφησε ότι μετά τον τερματισμό των υπηρεσιών της στην εταιρεία τον Δεκέμβριο του 2010, τα δύο πρόσωπα συνέχιζαν πάνω στην ίδια συμβατική βάση και με τους ίδιους όρους να συνεργάζονται μαζί της, ότι εκείνη συνέχιζε να είναι διευθύντρια των εργασιών τους στην Κύπρο, και ότι βάσει της διευθέτησης αυτής ανέλαβαν να την πληρώνουν όπως προηγουμένως μέχρι τον Αύγουστο του 2011. Η πρωτόδικη δικαστής την πίστεψε, και το Εφετείο δεν εντόπισε λόγο επέμβασης. Εκείνοι οι οκτώ μήνες ήταν σύμβαση με αυτούς.
Τα υπόλοιπα 24.230 ευρώ δεν επιβίωσαν, και η αιτιολογία είναι το μέρος που αξίζει να κρατηθεί. Τα ποσά αυτά ήταν το υπόλοιπο του φιλοδωρήματος του 2009, 9.480 ευρώ, και το υπόλοιπο του φιλοδωρήματος και της αύξησης του 2010, 14.750 ευρώ. Αφορούσαν τα δύο τελευταία έτη της εργοδότησής της στην εταιρεία. Η εταιρεία, είπε το Εφετείο, ασφαλώς ως νομικό πρόσωπο διακρίνεται από τα φυσικά πρόσωπα.
Δύο πράγματα έλειπαν. Δεν υπήρχε δικογραφημένος ισχυρισμός ότι το 2011 τα φυσικά πρόσωπα συμφώνησαν να καταβάλουν αναδρομικά εκείνα τα φιλοδωρήματα, οπότε τέτοιος ισχυρισμός δεν ήταν επιτρεπτό να προωθηθεί. Και δεν υπήρξε ούτε μαρτυρία για τέτοια συμφωνία. Αντεξεταζόμενη, η ενάγουσα ήταν σαφής ότι το φιλοδώρημα του 2009 είχε συμφωνηθεί στο τέλος του 2009 και εκείνο του 2010 στο τέλος του 2010, δηλαδή ενόσω ίσχυε η σύμβαση εργοδότησής της με την εταιρεία. Ακόμη κι αν οι συζητήσεις εκείνες είχαν γίνει με τα φυσικά πρόσωπα, αυτό δεν δικαιολογούσε εύρημα ότι ανέλαβαν αργότερα προσωπική ευθύνη για την καταβολή τους.
Η απόφαση μειώθηκε επομένως κατά 24.230 ευρώ.
Τα επιχειρήματα που απέτυχαν
Οι εφεσείοντες πρόβαλαν τρία ακόμη σημεία και τα έχασαν όλα.
Υποστήριξαν ότι το Επαρχιακό Δικαστήριο δεν είχε αρμοδιότητα, επειδή όλα τα διεκδικούμενα ποσά πήγαζαν από τη σύμβαση εργοδότησης και ανήκαν στο Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών βάσει του άρθρου 12(1)(ε) του Νόμου 8/1967. Το Εφετείο παρατήρησε ότι το επιχείρημα ενδεχομένως να είχε προοπτικές ως προς τα ποσά του 2009 και 2010, τα οποία όντως μπορούσαν να κριθούν ως αυτοτελείς αξιώσεις από σύμβαση εργασίας, όμως τα ποσά αυτά είχαν ήδη εκλείψει με τον πρώτο λόγο έφεσης.
Προσέβαλαν την αξιολόγηση της αξιοπιστίας της ενάγουσας. Το Εφετείο επανέλαβε την πάγια αρχή ότι η αξιολόγηση της μαρτυρίας επαφίεται πρωτίστως στο δικάσαν δικαστήριο, που είδε τους μάρτυρες στη ζώσα ατμόσφαιρα της δίκης, και ότι επεμβαίνει μόνο όταν τα συμπεράσματα είναι εξ αντικειμένου ανυπόστατα, μη ευλόγως επιτρεπτά, αυθαίρετα, ή όταν διαπιστώνονται αντιφάσεις ουσιαστικής μορφής.
Υποστήριξαν ότι η αξίωση μολυνόταν από παρανομία, επειδή η ενάγουσα δεν ήταν εγγεγραμμένη στο ΦΠΑ και δεν χρέωσε ΦΠΑ. Το Εφετείο έκρινε ότι δεν απέδειξαν υποχρέωση εγγραφής, αφού απροσδιόριστο μέρος του ποσού του 2011 αφορούσε φιλοδώρημα και το άρθρο 8(2) του Νόμου 95(Ι)/2000 εξαιρούσε από την έννοια της συναλλαγής οτιδήποτε πραγματοποιείται χωρίς αντιπαροχή. Πρόσθεσε ότι σε κάθε περίπτωση, κατά την Αγαθοκλέους κ.ά. ν. Λάππα (1998) 1(Δ) Α.Α.Δ. 2202, όταν νομοθέτημα δεν περιέχει απαγορευτική διάταξη για πρόσβαση στα δικαστήρια και προβάλλεται ότι η απαγόρευση είναι εξυπακουόμενη, η απάντηση βασίζεται στην ερμηνεία του νόμου, και όταν ο μόνος σκοπός του είναι η αύξηση των εσωτερικών προσόδων η σύμβαση δεν θεωρείται παράνομη. Καμία καταδολίευση των δημοσίων προσόδων δεν έγινε παραδεκτή ούτε αποδείχθηκε. Το Εφετείο πρόσθεσε, εκ του περισσού, ότι αν είχε καταδειχθεί τέτοια πρόθεση θα αφορούσε και τους ίδιους τους εφεσείοντες, οι οποίοι έλαβαν τις υπηρεσίες γνωρίζοντας ότι δεν χρεωνόταν ΦΠΑ και πρόβαλαν το ζήτημα μόνο στην αγωγή, με απώτερο στόχο να αποφύγουν την καταβολή ανταλλάγματος.
Τι σημαίνει στην πράξη
- Μην αντιμετωπίζετε τη διαγραφή ως τρόπο εξαφάνισης των χρεών. Τερματίζει την εταιρεία, που είναι άλλο πράγμα. Οι αρκετά γρήγοροι πιστωτές απλώς ενάγουν όποιον συναλλάχθηκε μαζί τους, και τότε η συζήτηση γίνεται για το τι συμφωνήσατε εσείς προσωπικά.
- Κλείστε τον φάκελο πριν κλείσετε την εταιρεία. Εδώ η διαγραφή έγινε ενόσω εκκρεμούσε η αγωγή, η αξίωση εναντίον της εταιρείας αποσύρθηκε, και τα φυσικά πρόσωπα δικάζονταν επί εννέα χρόνια για ποσά που όφειλε η εταιρεία.
- Η επικίνδυνη περίοδος είναι η μετάβαση. Η ευθύνη προσκολλήθηκε στους οκτώ μήνες που η εταιρεία είχε πάψει να εργοδοτεί και τίποτα νέο δεν είχε υπογραφεί. Αν η δραστηριότητα συνεχίζεται αφού μια οντότητα σταματήσει, καταγράψτε γραπτώς ποιος είναι πλέον ο αντισυμβαλλόμενος και με ποιους όρους.
- Ό,τι δεν δικογραφείται δεν αποδεικνύεται. Τα δύο τρίτα της απόφασης έπεσαν επειδή η έκθεση απαίτησης δεν περιείχε ποτέ τον ισχυρισμό που χρειαζόταν. Το Εφετείο σημείωσε ρητά ότι η έκθεση απαίτησης δεν είχε συνταχθεί κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο, κυρίως ως προς τη σαφήνεια και τον διαχωρισμό των οικονομικών αξιώσεων.
- Η μη εγγραφή στο ΦΠΑ είναι αδύναμη υπεράσπιση. Δεν λειτούργησε εδώ, και το δικαστήριο υπέδειξε ότι όποιος την προβάλλει έχει ο ίδιος δεχθεί τις υπηρεσίες γνωρίζοντας την κατάσταση.
Στα φυσικά πρόσωπα επιδικάστηκαν έξοδα έφεσης 1.700 ευρώ, και η απόφαση εναντίον τους παραμένει στις 18.300 ευρώ αντί για 42.200 ευρώ. Το αν ένα χρέος ανήκει στην εταιρεία ή στους ανθρώπους πίσω από αυτήν κρίνεται από το τι συμφωνήθηκε και τι καταγράφηκε, εκεί όπου συναντιούνται το εταιρικό και εμπορικό δίκαιο και η δικαστηριακή εκπροσώπηση.
Ερωτήσεις που μας γίνονται
Αν διαγραφεί η εταιρεία μου, ευθύνομαι εγώ για τα χρέη της;
Όχι. Η διαγραφή δεν μεταφέρει τις υποχρεώσεις της εταιρείας στους μετόχους ή στους διευθυντές της. Η εταιρεία είναι νομικό πρόσωπο διακριτό από τα φυσικά πρόσωπα πίσω από αυτήν, και ο διαχωρισμός αυτός επιβιώνει της διαγραφής της από το μητρώο. Στην έφεση αυτή τα ποσά που όφειλε η εταιρεία βάσει σύμβασης εργοδότησης δεν μπορούσαν να εισπραχθούν από τον μέτοχο και τη διευθύντρια προσωπικά, και η απόφαση μειώθηκε ανάλογα.
Πώς τότε ευθύνθηκαν για οτιδήποτε;
Λόγω όσων ακολούθησαν. Το πρωτόδικο δικαστήριο δέχθηκε ότι κατά το 2011, αφού η εταιρεία είχε τερματίσει τις υπηρεσίες της εργαζόμενης, ο μέτοχος και η διευθύντρια συνέχισαν να λαμβάνουν προσωπικά τις υπηρεσίες της πάνω στην ίδια βάση όπως και προηγουμένως. Η διευθέτηση αυτή ήταν σύμβαση με αυτούς και όχι με την εταιρεία, και το ποσό των 18.300 ευρώ για εκείνους τους οκτώ μήνες παρέμεινε κατ' έφεση.
Μπορεί να αποδειχθεί αξίωση που δεν δικογραφήθηκε;
Όχι, και αυτό έχασε δύο από τα τρία ποσά. Δεν υπήρχε δικογραφημένος ισχυρισμός ότι το 2011 τα φυσικά πρόσωπα συμφώνησαν να καταβάλουν αναδρομικά φιλοδωρήματα των ετών 2009 και 2010. Το Εφετείο έκρινε ότι τέτοιος ισχυρισμός δεν ήταν επιτρεπτό να προωθηθεί ελλείψει δικογράφησης, και πρόσθεσε ότι ούτως ή άλλως δεν δόθηκε μαρτυρία για τέτοια συμφωνία. Η ίδια η αντεξέταση έδειξε ότι τα φιλοδωρήματα είχαν συμφωνηθεί στο τέλος εκάστου έτους, εν καιρώ ισχύος της σύμβασης εργοδότησης με την εταιρεία.
Ποιο δικαστήριο εκδικάζει αξίωση από σύμβαση εργασίας;
Το άρθρο 12(1) του περί Ετησίων Αδειών μετ' Απολαβών Νόμου 8/1967, και ειδικότερα το εδάφιο (ε), υπάγει τις αυτοτελείς αξιώσεις που εγείρονται από σύμβαση εργασίας στην αποκλειστική δικαιοδοσία του Δικαστηρίου Εργατικών Διαφορών. Οι εφεσείοντες υποστήριξαν ότι εκεί ανήκε ολόκληρη η αξίωση. Το επιχείρημα ενδεχομένως να είχε προοπτικές ως προς τα ποσά του 2009 και 2010, όχι όμως ως προς τις υπηρεσίες που παρασχέθηκαν προσωπικά σε αυτούς το 2011.
Είναι ανεκτέλεστη μια σύμβαση επειδή δεν χρεώθηκε ΦΠΑ;
Όχι με αυτά τα γεγονότα. Οι εφεσείοντες υποστήριξαν ότι η αξίωση μολυνόταν από παρανομία επειδή η ενάγουσα δεν ήταν εγγεγραμμένη στο ΦΠΑ. Το Εφετείο έκρινε ότι δεν απέδειξαν υποχρέωση εγγραφής, αφού μέρος του ποσού αφορούσε φιλοδώρημα και το άρθρο 8(2) του περί Φόρου Προστιθέμενης Αξίας Νόμου 95(Ι)/2000 εξαιρούσε οτιδήποτε πραγματοποιείται χωρίς αντιπαροχή. Πρόσθεσε ότι κατά την Αγαθοκλέους κ.ά. ν. Λάππα (1998) 1(Δ) Α.Α.Δ. 2202, όταν ο μόνος σκοπός νομοθετήματος είναι η αύξηση των εσωτερικών προσόδων, η σύμβαση δεν θεωρείται παράνομη.
Τι να κάνω πριν κλείσω κυπριακή εταιρεία μέσω της οποίας οφείλω;
Να τακτοποιήσετε ή να καταγράψετε επίσημα τι οφείλει η εταιρεία προτού φύγει από το μητρώο, γιατί μόλις διαγραφεί δεν υπάρχει πλέον διάδικος να εναχθεί. Εδώ η εταιρεία διαγράφηκε ενόσω εκκρεμούσε η αγωγή, η αξίωση εναντίον της αποσύρθηκε εκ συμφώνου, και η δικαστική διαμάχη συνεχίστηκε άλλα εννέα χρόνια εναντίον των φυσικών προσώπων για ποσά που όφειλε η εταιρεία.
Πώς αποφεύγω να συμβληθώ προσωπικά κατά λάθος;
Καταγράφοντας γραπτώς ποιος συμβάλλεται, κάθε φορά που αλλάζει η διευθέτηση. Η έκθεση εδώ προέκυψε στο κενό μετά τον τερματισμό της εργοδότησης και πριν καταγραφεί οτιδήποτε νέο. Οι υπηρεσίες συνεχίστηκαν, οι πληρωμές συνεχίστηκαν, και κανείς δεν κατέγραψε ότι τις λάμβανε πλέον διαφορετικό νομικό πρόσωπο. Οκτώ μήνες αδικογράφητης συνέχειας παρήγαγαν απόφαση 18.300 ευρώ εναντίον δύο φυσικών προσώπων.
Πηγές
- Ian Darroch κ.α. v. Dina Theologou-Ghanime, Πολιτική Έφεση Αρ. 398/2018, Εφετείο Κύπρου, 9 Σεπτεμβρίου 2026
- Ο περί Ετησίων Αδειών μετ' Απολαβών Νόμος του 1967, 8/1967, CyLaw
- Ο περί Φόρου Προστιθέμενης Αξίας Νόμος του 2000, 95(Ι)/2000, CyLaw
Το παρόν άρθρο παρέχεται αποκλειστικά για σκοπούς γενικής ενημέρωσης και δεν συνιστά νομική συμβουλή.
Κλείτος Πλατής
Δικηγόρος, Συνέταιρος
Κλεάνθους & Πλατής Δ.Ε.Π.Ε., Λευκωσία · Δημοσιεύθηκε 17 Σεπτεμβρίου 2026
Χρειάζεστε συμβουλή για δική σας υπόθεση;
Γράψτε μας ποιοι εμπλέκονται και μια σύντομη περιγραφή στο office@kleanthousplatis.com και θα σας απαντήσουμε εντός μίας εργάσιμης ημέρας.
Ή συμπληρώστε τη φόρμα επικοινωνίας, στείλτε μας μήνυμα στο WhatsApp, ή τηλεφωνήστε στο +357 22 680 330.
Λάβετε νομικές ενημερώσεις με email
Όταν αλλάζει το κυπριακό δίκαιο, να το μαθαίνετε από εμάς
Ένα σύντομο email όταν αλλάζει κάτι που μετρά: νέα νομοθεσία, μια απόφαση που αξίζει να ξέρετε, μια προθεσμία. Γραμμένο από τους συνεταίρους, χωρίς διαφημίσεις, διαγραφή με ένα κλικ.
Είστε στη λίστα. Η επόμενη ενημέρωση για το κυπριακό δίκαιο θα έρθει στο email σας.
Η εγγραφή δεν ολοκληρώθηκε. Γράψτε στο office@kleanthousplatis.com και θα σας προσθέσουμε.
Η διεύθυνσή σας χρησιμοποιείται για αυτές τις ενημερώσεις και για τίποτε άλλο. Προστασία προσωπικών δεδομένων.