Πριν η τράπεζα πουλήσει το δάνειό σας, οφείλει να σας δώσει την ευκαιρία να το αγοράσετε εσείς, και έχετε σαράντα πέντε ημέρες να υποβάλετε πρόταση. Μετά την πώληση, η ειδοποίηση οφείλεται μέσα σε δεκαπέντε εργάσιμες.
Οι περισσότεροι δανειολήπτες μαθαίνουν ότι το δάνειό τους πουλήθηκε όταν φτάνει επιστολή από όνομα που δεν έχουν ξανακούσει, ζητώντας πληρωμή σε λογαριασμό που δεν αναγνωρίζουν. Η αντίδραση είναι ότι κάτι έγινε πίσω από την πλάτη τους.
Συχνά κάτι έγινε που δεν έπρεπε. Το χρήσιμο όμως σημείο είναι στενότερο και πολύ πιο πολύτιμο: ο περί Αγοραπωλησίας Πιστωτικών Διευκολύνσεων και για Συναφή Θέματα Νόμος, Ν. 169(Ι)/2015, δίνει στον δανειολήπτη δικαίωμα να αγοράσει το δάνειο πριν από οποιονδήποτε άλλο, και το δίνει με προθεσμία. Οι περισσότεροι το μαθαίνουν αφού η προθεσμία έχει παρέλθει.
Ποιος επιτρέπεται καν να αγοράσει δάνειο
Το άρθρο 4(1) περιέχει κλειστό κατάλογο. Πιστωτική διευκόλυνση μπορεί να αγοράσει μόνο εταιρεία εξαγοράς πιστώσεων που συστάθηκε στη Δημοκρατία ή αλλοδαπή εταιρεία που εγκαθιδρύει τόπο εργασίας εδώ κατά τα άρθρα 347 έως 353 του περί Εταιρειών Νόμου, αδειοδοτημένο πιστωτικό ίδρυμα, πιστωτικό ίδρυμα αδειοδοτημένο και εποπτευόμενο σε άλλο κράτος μέλος που δικαιούται να παρέχει υπηρεσίες ή να έχει υποκατάστημα εδώ, ή χρηματοδοτικό ίδρυμα που είναι θυγατρική πιστωτικού ιδρύματος με έδρα σε άλλο κράτος μέλος και λειτουργεί εδώ μέσω υποκαταστήματος.
Όποιος βρίσκεται εκτός αυτού του καταλόγου δεν μπορεί να αποκτήσει το δάνειο. Είναι το πρώτο ερώτημα που θέτει κανείς σε επιστολή από άγνωστο όνομα, και απαντάται από δημόσια μητρώα.
Οι σαράντα πέντε ημέρες που δεν χρησιμοποιεί κανείς
Το άρθρο 18(1) επιβάλλει διαδικασία πριν από την πώληση, και το τι απαιτεί εξαρτάται από το αν πωλείται ολόκληρο το χαρτοφυλάκιο ή μέρος του.
Όταν πωλείται ολόκληρο το χαρτοφυλάκιο, το άρθρο 18(1)(α) απαιτεί δημοσίευση της πρόθεσης στην Επίσημη Εφημερίδα και σε τρεις ημερήσιες εφημερίδες. Οι δανειολήπτες, οι εγγυητές τους και οι πάροχοι εξασφάλισης δύνανται τότε, εφόσον το επιθυμούν, να υποβάλουν πρόταση αγοράς της υπό πώληση πιστωτικής διευκόλυνσης εντός σαράντα πέντε ημερών από τη δημοσίευση. Η τράπεζα μπορεί επιπλέον, αν το κρίνει σκόπιμο, να ειδοποιήσει με επιστολή, αλλά στην πώληση ολόκληρου χαρτοφυλακίου η επιστολή είναι προαιρετική.
Όταν πωλείται μέρος του χαρτοφυλακίου, το άρθρο 18(1)(β) είναι αυστηρότερο. Η δημοσίευση γίνεται με τη μορφή γενικής αναφοράς και δεν επιτρέπεται να ταυτοποιεί τις διευκολύνσεις ούτε τα πρόσωπα πίσω από αυτές. Η τράπεζα όμως οφείλει να ειδοποιήσει με επιστολή τον δανειολήπτη, τους εγγυητές και τους παρόχους εξασφάλισης, και αυτοί έχουν σαράντα πέντε ημέρες από την ημερομηνία αποστολής της επιστολής για να υποβάλουν πρόταση αγοράς.
Δύο όρια συνοδεύουν το δικαίωμα, και τα δύο στο άρθρο 18(1)(β)(iii). Η πρόταση υποβάλλεται μία μόνο φορά. Και αν δεν υποβληθεί πρόταση εντός των σαράντα πέντε ημερών, τεκμαίρεται ότι ούτε ο δανειολήπτης ούτε οι εγγυητές ούτε οι πάροχοι εξασφάλισης επιθυμούν να υποβάλουν.
Αυτή είναι η διάταξη που αξίζει να γνωρίζετε πριν πάει κάτι στραβά. Ο δανειολήπτης του οποίου η διευκόλυνση πρόκειται να πωληθεί με έκπτωση έχει θεσμοθετημένη ευκαιρία να την αγοράσει σε τιμή που προτείνει ο ίδιος, και η ευκαιρία κλείνει με τεκμήριο, όχι με άρνηση.
Τι οφείλει να γίνει μετά την πώληση
Το άρθρο 19(2) είναι η διάταξη που παραβιάζεται συχνότερα στην πράξη. Το αργότερο εντός δεκαπέντε εργάσιμων ημερών από τη μεταβίβαση ολόκληρου ή μέρους του χαρτοφυλακίου, ο εκχωρητής και ο αγοραστής οφείλουν να πληροφορήσουν γραπτώς, με συστημένη επιστολή, τον δανειολήπτη, τους εγγυητές και τους παρόχους εξασφάλισης ότι η διευκόλυνση και οι συναφείς εξασφαλίσεις μεταβιβάστηκαν. Ο αγοραστής οφείλει να δώσει τα στοιχεία επικοινωνίας των υπευθύνων χειρισμού και τους νέους αριθμούς λογαριασμών.
Το άρθρο 19(3) απαιτεί περισσότερα, και είναι αυτό που κάνει τη μεταβίβαση ορατή στο δημόσιο αρχείο. Κατά την ημέρα της μεταβίβασης ή το αργότερο την επόμενη εργάσιμη, εκχωρητής και αγοραστής ειδοποιούν από κοινού γραπτώς τον Έφορο Εταιρειών και Διανοητικής Ιδιοκτησίας, το Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, το Χρηματιστήριο Αξιών Κύπρου και κάθε άλλο φορέα με εξουσία καταχώρισης εξασφαλίσεων.
Το άρθρο 19(1) αφορά τα προσωπικά δεδομένα. Πριν από την πρώτη ανακοίνωση ή κοινολόγηση δεδομένων δανειοληπτών, εγγυητών ή παρόχων εξασφάλισης, η τράπεζα οφείλει να προβεί στην ενημέρωση που προβλέπει ο Κανονισμός (ΕΕ) 2016/679.
Ο συμψηφισμός δεν εξαφανίζεται από μόνος του
Δανειολήπτης που διατηρεί κατάθεση στην τράπεζα που πουλά συχνά υποθέτει ότι το δικαίωμα συμψηφισμού είτε επιβιώνει αυτούσιο είτε χάνεται εντελώς. Κανένα από τα δύο δεν είναι αυτόματο.
Το άρθρο 25(1) ορίζει ότι όταν ο εκχωρητής είναι πιστωτικό ίδρυμα, οι όροι της μεταβίβασης δύνανται να περιλαμβάνουν πρόνοιες ώστε κατά τη μεταβίβαση να δημιουργείται ή να διατηρείται δικαίωμα συμψηφισμού με πιστωτικά υπόλοιπα που διατηρεί ο δανειολήπτης στον εκχωρητή. Όπου δημιουργείται ή διατηρείται τέτοιο δικαίωμα, το άρθρο 25(2) απαιτεί τα έγγραφα της μεταβίβασης να περιγράφουν επακριβώς το πεδίο εφαρμογής του.
Στην πράξη αυτό σημαίνει ότι η απάντηση βρίσκεται στα έγγραφα της μεταβίβασης, και ο δανειολήπτης δικαιούται να γνωρίζει τι λένε για αυτό.
Όταν η διαδικασία δεν τηρήθηκε
Οι υποχρεώσεις των άρθρων 18 και 19 βαρύνουν τον πωλητή και τον αγοραστή, και δεν είναι ευγένειες. Η Κεντρική Τράπεζα εποπτεύει τις εταιρείες εξαγοράς πιστώσεων και τους διαχειριστές κατά το άρθρο 10, το άρθρο 20 προβλέπει διοικητικές κυρώσεις και διορθωτικά μέτρα, το άρθρο 21 την επιβολή τους και το άρθρο 22 ποινικά αδικήματα.
Το αν μια παράβαση επηρεάζει το κύρος της μεταβίβασης έναντι του δανειολήπτη είναι άλλο ερώτημα από το αν εκθέτει τα μέρη σε κύρωση, και δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένο προς καμία κατεύθυνση. Αυτό που αξίζει να γίνει αμέσως είναι να καταγραφούν τα γεγονότα όσο μπορούν ακόμη να αποδειχθούν: η ημερομηνία της επιστολής, η ημερομηνία της δημοσίευσης, η ημερομηνία της μεταβίβασης και η ημερομηνία που έφτασε η συστημένη του άρθρου 19(2).
Τι να μας στείλετε
Την επιστολή που λάβατε μαζί με τον φάκελο, την αρχική σύμβαση και κάθε αναδιάρθρωσή της, και στοιχεία για τυχόν κατάθεση που διατηρείτε στον αρχικό δανειστή. Αν εμφανίστηκε δημοσίευση, η ημερομηνία μετρά. Το πρώτο που διαπιστώνουμε είναι αν η προθεσμία των σαράντα πέντε ημερών του άρθρου 18 άνοιξε ποτέ σωστά, γιατί αν δεν άνοιξε, η θέση είναι διαφορετική από αυτή που υποθέτει η επιστολή.
Συχνές ερωτήσεις
Μπορεί η τράπεζα να πουλήσει το δάνειό μου χωρίς να μου το πει;
Όχι όταν πωλείται μέρος του χαρτοφυλακίου. Το άρθρο 18(1)(β) απαιτεί ειδοποίηση με επιστολή προς τον δανειολήπτη, τους εγγυητές και τους παρόχους εξασφάλισης. Στην πώληση ολόκληρου χαρτοφυλακίου, το άρθρο 18(1)(α) απαιτεί δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα και σε τρεις ημερήσιες εφημερίδες, και η επιστολή είναι προαιρετική.
Μπορώ να αγοράσω εγώ το δάνειό μου;
Ναι, και αυτό ακριβώς προβλέπει το άρθρο 18(1). Δανειολήπτες, εγγυητές και πάροχοι εξασφάλισης δύνανται να υποβάλουν πρόταση αγοράς της υπό πώληση διευκόλυνσης εντός σαράντα πέντε ημερών από τη δημοσίευση ή από την ημερομηνία αποστολής της επιστολής. Η πρόταση υποβάλλεται μία μόνο φορά.
Τι γίνεται αν δεν κάνω τίποτα μέσα στις σαράντα πέντε ημέρες;
Το άρθρο 18(1)(β)(iii) τεκμαίρει ότι δεν επιθυμείτε να υποβάλετε πρόταση. Το δικαίωμα χάνεται με τη σιωπή, όχι με άρνηση.
Πότε πρέπει να μάθω ότι το δάνειο μεταβιβάστηκε;
Εντός δεκαπέντε εργάσιμων ημερών από τη μεταβίβαση, με συστημένη επιστολή από τον εκχωρητή και τον αγοραστή μαζί, κατά το άρθρο 19(2). Η ειδοποίηση οφείλει να δίνει τα στοιχεία επικοινωνίας των υπευθύνων και τους νέους αριθμούς λογαριασμών.
Έχω κατάθεση στην τράπεζα. Μπορώ να τη συμψηφίσω με το δάνειο;
Εξαρτάται από τα έγγραφα της μεταβίβασης. Το άρθρο 25(1) επιτρέπει να δημιουργείται ή να διατηρείται δικαίωμα συμψηφισμού με πιστωτικά υπόλοιπα στον εκχωρητή, και το άρθρο 25(2) απαιτεί τα έγγραφα να περιγράφουν επακριβώς το πεδίο εφαρμογής του.
Σχετική αρθρογραφία
Όπου το ζητούμενο είναι η αναδιάρθρωση και όχι η αντίσταση, δείτε την αναδιάρθρωση δανείων στην Κύπρο. Αγοραστές ακινήτου από εταιρεία εξαγοράς πιστώσεων ας διαβάσουν την ειδική εκτέλεση και την κατάθεση του πωλητηρίου εγγράφου.
Το παρόν κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί νομική συμβουλή. Η νομοθεσία και η εφαρμογή της ενδέχεται να μεταβληθούν, ενώ κάθε περίπτωση διαφέρει. Για συμβουλή στη δική σας υπόθεση επικοινωνήστε με τον Κλείτο Πλατή στο klitos@kleanthousplatis.com ή στο +357 22 680 330.
Κλείτος Πλατής
Δικηγόρος, Συνέταιρος
Κλεάνθους & Πλατής Δ.Ε.Π.Ε., Λευκωσία · Δημοσιεύθηκε 16 Αυγούστου 2026
Χρειάζεστε συμβουλή για δική σας υπόθεση;
Στείλτε μας τα έγγραφα και μια σύντομη περιγραφή στο office@kleanthousplatis.com και θα σας απαντήσουμε εντός μίας εργάσιμης ημέρας.
Ή συμπληρώστε τη φόρμα επικοινωνίας, στείλτε μας μήνυμα στο WhatsApp, ή τηλεφωνήστε στο +357 22 680 330.
Υποβολή ερωτήματος · +357 22 680 330 · office@kleanthousplatis.com