Τηλεργασία: τι πρέπει να έχει ετοιμάσει ο εργοδότης

Οι περισσότερες επιχειρήσεις εφαρμόζουν τηλεργασία με μια πολιτική και μια συνεννόηση. Ο Νόμος ζητά τρία πράγματα που η συνεννόηση συνήθως δεν καλύπτει: γραπτή συμφωνία, ανάλυση κόστους, και γραπτή ενημέρωση μέσα σε προθεσμία που τρέχει ήδη.

Προαιρετική, και γραπτή

Κατά το άρθρο 3(1), η τηλεργασία είναι προαιρετική και συμφωνείται γραπτώς μεταξύ εργοδότη και εργοδοτουμένου, είτε κατά την πρόσληψη, είτε με τροποποίηση της σύμβασης εργασίας, είτε με συλλογική σύμβαση. Η επιφύλαξη του ίδιου εδαφίου προσθέτει ότι η τηλεργασία δεν δύναται να επηρεάζει δυσμενώς οποιουσδήποτε όρους εργοδότησης.

Κατά το άρθρο 3(2), απαγορεύεται δυσμενής διάκριση σε βάρος εργοδοτουμένου επειδή δεν συναινεί σε τηλεργασία. Η άρνηση δηλαδή δεν μπορεί να κοστίσει προαγωγή, βάρδια ή αξιολόγηση.

Το άρθρο 6 κλείνει το ζήτημα του καθεστώτος: η συμφωνία περί τηλεργασίας μεταβάλλει τον τρόπο με τον οποίο εκτελείται η εργασία, χωρίς να θίγει το καθεστώς απασχόλησης.

Οι δύο περιπτώσεις που δεν χρειάζονται συναίνεση

Το άρθρο 3(3) προβλέπει δύο εξαιρέσεις, και οι δύο έχουν αυστηρές προϋποθέσεις.

Κατά την παράγραφο (α), η τηλεργασία μπορεί να εφαρμοστεί μετά από απόφαση του εργοδότη για λόγους προστασίας της δημόσιας υγείας, αλλά μόνο εφόσον έχει προηγηθεί σχετικό Διάταγμα του Υπουργού Υγείας δυνάμει του περί Λοιμοκάθαρσης Νόμου, και μόνο για το χρονικό διάστημα που καθορίζει το Διάταγμα.

Κατά την παράγραφο (β), μπορεί να εφαρμοστεί μετά από αίτημα του εργοδοτουμένου, σε περίπτωση τεκμηριωμένου κινδύνου στην υγεία του που αποφεύγεται αν εργάζεται εξ αποστάσεως, για όσο διαρκεί ο κίνδυνος. Αν ο εργοδότης αμφισβητεί τον κίνδυνο, ο εργοδοτούμενος μπορεί να αποταθεί σε εγκεκριμένο ιατρό για τεκμηρίωση, και ο εργοδότης έχει δικαίωμα να ζητήσει εξέταση από Ιατρικό Συμβούλιο.

Και στις δύο περιπτώσεις η προϋπόθεση είναι διαδικαστική και ελέγξιμη. Απόφαση εργοδότη για υποχρεωτική τηλεργασία χωρίς Διάταγμα σε ισχύ δεν εμπίπτει στην παράγραφο (α).

Ποιος πληρώνει, και τι ακριβώς

Το άρθρο 4(1)(α) βάζει στον εργοδότη το κόστος με το οποίο επιβαρύνεται ο εργοδοτούμενος από την τηλεργασία, και το απαριθμεί: το κόστος του εξοπλισμού, εκτός αν συμφωνηθεί να χρησιμοποιείται εξοπλισμός του εργοδότη, των τηλεπικοινωνιών, της χρήσης του οικιακού χώρου εργασίας, της συντήρησης του εξοπλισμού και της αποκατάστασης των βλαβών.

Το άρθρο 4(1)(β) προσθέτει την τεχνική υποστήριξη, και σε περίπτωση βλάβης συσκευών που δεν οφείλεται σε υπαιτιότητα του εργοδοτουμένου, την καταβολή των δαπανών επισκευής ή την αντικατάσταση. Η επιφύλαξη είναι εκείνη που παραβλέπεται: η υποχρέωση αφορά και τις συσκευές που ανήκουν στον εργοδοτούμενο, εκτός αν η σύμβαση ορίζει διαφορετικά ή αν η βλάβη οφείλεται σε υπαιτιότητά του.

Κατά το άρθρο 4(2), ο Υπουργός καθορίζει το ελάχιστο ποσό που καταβάλλει ο εργοδότης, μετά από μελέτη κόστους και διαβούλευση, με απόφαση που δημοσιεύεται με Γνωστοποίηση στην Επίσημη Εφημερίδα.

Το άρθρο 4(3) είναι το πιο χρήσιμο εδάφιο του Νόμου για τον υπολογισμό της μισθοδοσίας. Οι δαπάνες αυτές δεν αποτελούν αποδοχές. Είναι εκπιπτέα δαπάνη για τον εργοδότη, δεν υπόκεινται σε οποιοδήποτε φόρο ή τέλος, δεν οφείλονται επί αυτών ασφαλιστικές εισφορές εργοδότη ή εργοδοτουμένου, και υπολογίζονται αναλογικά ως προς τη συχνότητα και τη διάρκεια της τηλεργασίας και την παροχή ή όχι εξοπλισμού.

Το άρθρο 4(4) απαιτεί εύλογη προσαρμογή όπου ο εργοδοτούμενος είναι άτομο με αναπηρίες, και το άρθρο 4(5) αφορά τη διαρρύθμιση του χώρου όταν η τηλεργασία παρέχεται σε χώρο του εργοδότη.

Οι οκτώ ημέρες, και τα οκτώ στοιχεία

Το άρθρο 5(1) είναι η διάταξη που παραβιάζεται συχνότερα, επειδή τρέχει σιωπηλά. Εντός οκτώ ημερών από την ημερομηνία έναρξης της τηλεργασίας, ο εργοδότης ενημερώνει γραπτώς τον εργοδοτούμενο για τους όρους εργασίας που διαφοροποιούνται, και η ενημέρωση περιλαμβάνει τουλάχιστον:

Το δικαίωμα αποσύνδεσης του άρθρου 10. Την ανάλυση του κόστους του άρθρου 4 και τους τρόπους κάλυψής του. Τον αναγκαίο εξοπλισμό, ποιος τον διαθέτει, και τις διαδικασίες τεχνικής υποστήριξης, συντήρησης και αποκατάστασης βλαβών. Κάθε περιορισμό στη χρήση του εξοπλισμού ή των εργαλείων πληροφορικής, περιλαμβανομένου του διαδικτύου, και τις τυχόν κυρώσεις για παράβασή του. Τη συμφωνία περί τηλετοιμότητας, τα χρονικά της όρια και τις προθεσμίες ανταπόκρισης. Τους κινδύνους και τα μέτρα προστασίας με βάση τη γραπτή εκτίμηση κινδύνων του άρθρου 9. Την υποχρέωση προστασίας των επαγγελματικών και των προσωπικών δεδομένων και τις σχετικές διαδικασίες. Και τον προϊστάμενο από τον οποίο θα λαμβάνει οδηγίες.

Κατά το άρθρο 5(2), ο εργοδότης τηρεί αποδεικτικά στοιχεία διαβίβασης και παραλαβής, σε έντυπη ή ηλεκτρονική μορφή, εφόσον στη δεύτερη περίπτωση οι πληροφορίες μπορούν να αποθηκευτούν και να εκτυπωθούν. Δεν αρκεί δηλαδή να έχει σταλεί: πρέπει να αποδεικνύεται ότι στάλθηκε και παραλήφθηκε.

Κατά το άρθρο 5(3), τα στοιχεία που δεν είναι εξατομικευμένα μπορούν να γνωστοποιούνται με κοινοποίηση της πολιτικής του εργοδότη και ανάρτηση στο εσωτερικό δίκτυο. Τα εξατομικευμένα όχι.

Το δικαίωμα αποσύνδεσης

Κατά το άρθρο 10(1), ο εργοδοτούμενος με τηλεργασία έχει δικαίωμα αποσύνδεσης από τα ηλεκτρονικά μέσα μέσω των οποίων παρέχει τις υπηρεσίες του. Κατά το άρθρο 10(2), απαγορεύεται κάθε δυσμενής διάκριση επειδή άσκησε το δικαίωμα αυτό.

Το άρθρο 10(3) είναι εκείνο που δημιουργεί δουλειά για τον εργοδότη. Τα τεχνικά και οργανωτικά μέσα που απαιτούνται για να εξασφαλιστεί η αποσύνδεση αποτελούν υποχρεωτικούς όρους της σύμβασης τηλεργασίας και συμφωνούνται με τους εκπροσώπους των εργοδοτουμένων. Ελλείψει συμφωνίας, καθορίζονται από τον εργοδότη και γνωστοποιούνται σε όλους τους εργοδοτουμένους του.

Δεν είναι δηλαδή δήλωση προθέσεων σε πολιτική. Είναι όρος της σύμβασης, και η απουσία συμφωνίας δεν είναι δικαιολογία για την απουσία μέσων.

Ο επιθεωρητής

Κατά το άρθρο 11, ο Υπουργός ορίζει λειτουργούς ως επιθεωρητές. Κατά το άρθρο 12, οι αρμοδιότητές τους περιλαμβάνουν τη διασφάλιση της εφαρμογής του Νόμου είτε με αυτεπάγγελτη έρευνα είτε με εξέταση παραπόνων, την παροχή πληροφοριών και υποδείξεων προς εργοδότες και εργοδοτουμένους, και την αναφορά προβλημάτων στον Υπουργό.

Τι να μας στείλετε

Τη σύμβαση εργασίας ή την τροποποίησή της, την πολιτική τηλεργασίας αν υπάρχει, το κείμενο της ενημέρωσης που στάλθηκε και τα αποδεικτικά αποστολής και παραλαβής, και τη γραπτή εκτίμηση κινδύνων. Αν εξετάζετε την επιβολή τηλεργασίας, στείλτε και τη βάση στην οποία στηρίζεστε.

Το παρόν κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί νομική συμβουλή. Η νομοθεσία και η εφαρμογή της ενδέχεται να μεταβληθούν, ενώ κάθε περίπτωση διαφέρει. Για συμβουλή στη δική σας υπόθεση επικοινωνήστε με τον Κλείτο Πλατή στο klitos@kleanthousplatis.com ή στο +357 22 680 330.

Κλείτος Πλατής

Δικηγόρος, Συνέταιρος

Κλεάνθους & Πλατής Δ.Ε.Π.Ε., Λευκωσία · Δημοσιεύθηκε 16 Αυγούστου 2026