Είσπραξη Οφειλών: Τα Βήματα και οι Προθεσμίες
Σύντομη Απάντηση: Η είσπραξη μιας οφειλής ακολουθεί συνήθως τέσσερα στάδια: την εξώδικη απαίτηση, τη δικαστική διαδικασία, την εξασφάλιση απόφασης, και την εκτέλεση. Πολλές οφειλές τακτοποιούνται στο πρώτο στάδιο. Οι περισσότερες συμβατικές απαιτήσεις πρέπει να εγερθούν εντός έξι ετών. Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο αν η απαίτηση είναι βάσιμη, αλλά αν ο οφειλέτης έχει περιουσία από την οποία να ικανοποιηθεί η απόφαση.
Πρώτα η εκτίμηση, μετά η δαπάνη
Πριν σταλεί οτιδήποτε, εξετάζουμε τη σύμβαση ή τα τιμολόγια, την αλληλογραφία, το ιστορικό πληρωμών και τη νομική μορφή του οφειλέτη. Αν η απαίτηση δεν αξίζει να επιδιωχθεί, το λέμε στην αρχή, όχι μετά από έναν χρόνο εξόδων.
Η εξώδικη απαίτηση
Μια σωστά συνταγμένη επιστολή απαίτησης, σε επιστολόχαρτο δικηγορικού γραφείου, επιλύει σημαντικό μέρος των υποθέσεων χωρίς δικαστήριο. Θέτει τι οφείλεται, βάσει ποιου εγγράφου, και εντός ποιας προθεσμίας.
Υπό τους Κανονισμούς Πολιτικής Δικονομίας 2023, η προδικαστική αυτή επαφή δεν είναι απλώς καλή πρακτική. Σε ορισμένες κατηγορίες υποθέσεων προβλέπεται από τα προδικαστικά πρωτόκολλα, και η παράλειψή της λαμβάνεται υπόψη από το δικαστήριο κατά την επιδίκαση των εξόδων.
Η δικαστική διαδικασία
Αν η οφειλή παραμείνει, καταχωρίζεται απαίτηση. Όταν ο οφειλέτης έχει επιδοθεί δεόντως και δεν εμφανιστεί ή δεν καταχωρίσει υπεράσπιση, μπορεί να ζητηθεί απόφαση ερήμην, χωρίς πλήρη ακρόαση.
Όταν εμφανιστεί αλλά η υπεράσπιση είναι προσχηματική, επιδιώκουμε συνοπτική απόφαση, ώστε η υπόθεση να μην συρθεί επί μακρόν χωρίς ουσιαστικό λόγο.
Ο διακανονισμός
Πολλές υποθέσεις κλείνουν με συμφωνία. Η αξία της συμφωνίας κρίνεται από τη δομή της: δόσεις με ρήτρα έκπτωσης του συνόλου σε περίπτωση παράβασης, προσωπικές εγγυήσεις, ή εμπράγματη εξασφάλιση. Χωρίς αυτά, ο διακανονισμός είναι απλώς μια νέα υπόσχεση.
Η εκτέλεση της απόφασης
Η απόφαση από μόνη της δεν φέρνει χρήματα. Τα μέσα εκτέλεσης περιλαμβάνουν:
Εγγραφή επιβάρυνσης επί ακινήτου του οφειλέτη.
Κατάσχεση και πώληση κινητής περιουσίας.
Κατάσχεση εις χείρας τρίτου, τυπικά σε τραπεζικούς λογαριασμούς.
Εξέταση περιουσιακών στοιχείων του οφειλέτη ενώπιον του δικαστηρίου.
Η πίεση μέσω αφερεγγυότητας
Έναντι οφειλέτη που μπορεί αλλά δεν θέλει να πληρώσει, η επίδοση στατυτικής απαίτησης και, αν χρειαστεί, η καταχώριση αίτησης εκκαθάρισης ή πτώχευσης, αλλάζει συχνά τη στάση του. Είναι εργαλείο πίεσης, όχι πρώτη κίνηση.
Διασυνοριακή είσπραξη
Χειριζόμαστε την εκτέλεση κυπριακών αποφάσεων στο εξωτερικό και αλλοδαπών αποφάσεων στην Κύπρο. Η διαδρομή εξαρτάται από τη χώρα και το εφαρμοστέο καθεστώς.
Προθεσμίες
Οι περισσότερες συμβατικές οφειλές πρέπει να διεκδικηθούν εντός έξι ετών, με εξαιρέσεις προς τις δύο κατευθύνσεις ανάλογα με τη φύση της απαίτησης. Η αναγνώριση της οφειλής ή μια μερική πληρωμή μπορεί να επηρεάσει την αφετηρία. Επιβεβαιώνεται σε κάθε υπόθεση χωριστά.
Το κόστος
Για την αρχική επιστολή απαίτησης δίνουμε σταθερή αμοιβή. Για κάθε επόμενο βήμα δίνουμε εκτίμηση εκ των προτέρων, ώστε το κόστος να παραμένει ανάλογο του επίδικου ποσού. Ο επιτυχών διάδικος συνήθως ανακτά μέρος των εξόδων του από τον οφειλέτη.
Σχετικά Άρθρα
Οι Κανονισμοί Πολιτικής Δικονομίας 2023: Πρακτικός Οδηγός
Δικαστηριακή Εκπροσώπηση και Διαιτησία
Αποποίηση Ευθύνης: Το παρόν άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί νομική συμβουλή. Η νομοθεσία και η εφαρμογή της ενδέχεται να μεταβληθούν, ενώ κάθε περίπτωση διαφέρει. Παρακαλούμε επικοινωνήστε με το γραφείο Κλεάνθους & Πλατής για συμβουλή προσαρμοσμένη στη δική σας υπόθεση.
Του Κλείτου Πλατή, Δικηγόρου | 1 Αυγούστου 2026